Strona główna Instytut Filozofii Filozofia gier wideo - monografia dr Macieja Jemioła


22.02.2026

Filozofia gier wideo - monografia dr Macieja Jemioła


W lutym pojawiła się monografia „Gry wideo jako przestrzeń sporu filozoficznego” opracowana przez dr Macieja Jemioła, naszego antropologa, filozofa kultury i groznawcę, pracownika Katedry Filozofii Bytu, Człowieka i Społeczeństwa. Serdecznie gratulujemy!

 

Badania naukowe nad grami wideo prowadzone są obecnie w ramach licznych dyscyplin, zbiorowo powiązanych w multiscyplinarne tzw. badania nad grami (ang. game studies). Gry wideo stanowią przedmiot zainteresowania m.in. psychologów (zwłaszcza psychologów rozwojowych badających ich wpływ na dzieci i młodzież), socjologów (aspekty społeczne, w tym interakcje między graczami), neurobiologów i kognitywistów (procesy neuronalne i kognitywne zachodzące w naszym umyśle podczas grania), czyli tych, dla których gry interesujące są zwłaszcza jako powszechny, wyróżniony element ludzkiego doświadczenia. Do badań nad grami należy również podejście uprawiane przez kulturoznawców i historyków kultury, którzy widzą w nich twory kulturowe, a także sama teoria gier wideo i tego, w jaki sposób należy je tworzyć, w której skład wchodzi wiedza o poprawnym projektowaniu poziomów, interfejsu, sterowania, zagadek czy wyzwań zręcznościowych, oraz wiele innych szczegółowych zagadnień. Wszystkie dyscypliny nauk o człowieku i społeczeństwie podejmują dziś temat gier wideo, są one badane w wielu ośrodkach akademickich na całym świecie.

 

Celem niniejszej monografii jest przedstawienie gier wideo jako przestrzeni filozoficznego sporu. Główny problem badawczy, który podejmuje dr Jemioł w swojej monografii, brzmi: w jaki sposób należy wyjaśnić funkcjonowanie treści filozoficznych w grach wideo jako całości?

W filozofii zainteresowanie grami łączy zarówno dociekania na temat ich struktury i doświadczeń z nimi związanych, jak też ich specyfiki kulturowej i miejsca na tle szerszej twórczości człowieka. Gry wideo stanowią przedmiot rozważań w wielu subdyscyplinach filozofii, jako dzieła złożone dają się bowiem analizować z licznych perspektyw. W obręb tego obszaru wchodzą problemy z obrębu zarówno ontologii (jakiego rodzaju bytem są gry wideo?), jak i fenomenologii (jakie podmiotowe doświadczenia płyną z obcowania z grami wideo?), estetyki (czy gry wideo są dziełami sztuki?), etyki (jaki jest status wyborów etycznych podejmowanych przez gracza w grze wideo?) czy filozofii kultury (jakie jest miejsce gier wideo w kulturze?).